Jun 13, 2008

Ονειρεμένη Αθηναϊκή Σβάστικα . . .

Όταν το άγχος σε συμπαρασύρει.... Όταν η παντός είδους πίεση εισβάλλει και διεισδύει . . . Όταν όλα μοιάζουν ακατόρθωτα... ΧΑΛΑΡΩΣΕ!

Βαθειές ανάσες και τυφλή εμπιστοσύνη στο ένστικτο! Δεν φταίω εγώ αν δεν έμαθες ποτέ να το ακούς... Υπάρχει... είναι εκεί και σου φωνάζει. Για καλό συνήθως!

Φαντάσου ένα υπερβολικά αγχωμένο Αθηναϊκό πρωινό. Στρες, μιζέρια, πίεση και υποχρεώσεις... Είσαι στο κέντρο της πόλης και σου μένουν 15 λεπτά... Πρέπει επιτακτικά να ηρεμήσεις.
Δεν έχεις ιδέα πως, αγνοείς τον τρόπο. Και τότε το κορμί σου και η στιγμή συνωμοτούν, ως "από Μηχανής Θεός" για να ξεμπλοκάρουν το αδιέξοδο... Να εξαλειφθεί το τέλμα...

Είναι εκεί και σε περιμένει λοιπόν. Στο κέντρο της Αθήνας. Το έχεις κοιτάξει πολλές φορές. Έχεις αναρωτηθεί κάμποσες ακόμα. Σε περίμενε χρόνια. Και να, που όλα γίνονται έτσι και το επισκέπτεσαι επιτέλους... Προσδοκώντας να αποκομίσεις αυτό που αληθινά ψάχνεις...
Μια ΣΒΑΣΤΙΚΑ ?
ΝΑΙ! Αυτό και τόσα άλλα παρεξηγημένα.... Όσα έχεις κατά καιρούς "τσακωθεί" μαζί τους, σε περιμένουν χρόνια τώρα. Είναι εκεί! Μικροί "από Μηχανής Θεοί".... Ξορκίζοντας σκόνη προσωπική αιώνων...
...για να λυτρωθείς!
Πλέον, στην οδό Πανεπιστημίου υπάρχει η λατρεμένη μου, τυχερή Σβάστικα! Δεν θα σου πω που ακριβώς... Πρέπει να δείς, να νιώσεις, να ψάξεις... Να το αξίζεις πριν σου δοθεί και σένα. Θέλει κόπο και αφοσίωση ο επί γης παράδεισος... Αυτόν μόνο γνώρισα, γι' αυτόν μιλάω!


Είσαι Ικανός να ανακαλύψεις την δική σου "ιερή" Σβάστικα; 


Η σβάστικα, στα σανσκριτικά स्वस्तिक, (δεξιόστροφος αγκυλωτός σταυρός) και η "σωβάστικα" (αριστερόστροφος) είναι ένα πανάρχαιο σταυροειδές σύμβολο.

Αποτελεί ιερό σύμβολο του Ινδουϊσμού, του Βουδισμού και του Ζαϊνισμού, ενώ συναντάται και σε πολλούς άλλους πολιτισμούς, όπως των Περσών, της Αρχαίας Ελλάδας και των πολιτισμών των ιθαγενών της Βόρειας Αμερικής της προκολομβιανής περιόδου, καθώς και των αρχαίων Νορβηγικών φυλών (Βίκινγκ) οι οποίοι την αριστερόστροφη την αποκαλούσαν "Κεστ" και τη θεωρούσαν ως σύμβολο "παθητικής" προστασίας και ευημερίας.
Κατά τη διάρκεια του 20ου αιώνα η σβάστικα συνδέθηκε με το Ναζισμό, εξαιτίας της χρήσης του συμβόλου στη χιτλερική Γερμανία. Το γεγονός αυτό είχε ως συνέπεια το σύμβολο να έχει μετατραπεί για πολλούς σε ταμπού, κυρίως στη Δύση. Η αρνητική αυτή νοηματοδότησή του από το Ναζισμό και έπειτα επισκίασε την αρχαιότερη σημασία του συμβόλου, η οποία σχετίζεται μεταξύ άλλων και με το ρου της ζωής.
Ο αγκυλωτός σταυρός έχει μια εκτενή ιστορία. Το μοτίβο φαίνεται να χρησιμοποιείται για πρώτη φορά στη νεολιθική Ινδία. Το σύμβολο έχει μια αρχαία ιστορία στην Ευρώπη, που εμφανίζεται στα χειροποίητα αντικείμενα από τους προ-χριστιανικούς ευρωπαϊκούς πολιτισμούς. Στην αρχαιότητα, ο αγκυλωτός σταυρός χρησιμοποιήθηκε εκτενώς από τους Ινδο-άρειους, τους Χετταίους, τους Κέλτες και τους Έλληνες, μεταξύ άλλων. Ειδικότερα, ο αγκυλωτός σταυρός είναι ένα ιερό σύμβολο του Ινδουισμού, του Βουδισμού και του Τζαϊνισμού - θρησκείες με πέρα από δισεκατομμύριο πιστούς παγκοσμίως, που καθιστούν τον αγκυλωτό σταυρό πανταχού παρόντα τόσο στην ιστορική όσο και στην σύγχρονη κοινωνία. Το σύμβολο εισήχθη στη Νοτιοανατολική Ασία από τους Ινδούς βασιλιάδες και παραμένει ένα αναπόσπαστο τμήμα από τον Ινδουισμό του Μπαλί μέχρι και σήμερα, και είναι εμφανίζεται συχνά στην Ινδονησία. Επίσης είχε χρησιμοποιηθεί και από διάφορους εγγενείς αμερικανικούς πολιτισμούς.




Στο δυτικό κόσμο, το σύμβολο γνώρισε μια αναβίωση μετά από τις αρχαιολογικές ανασκαφές του Σλήμαν στα τέλη του 19ου αιώνα, ο οποίος ανακάλυψε το σύμβολο στην περιοχή της αρχαίας Τροίας και το συνέδεσε με τις αρχαίες μεταναστεύσεις των Πρωτο-Ινδο-Ευρωπαίων. Τον συνέδεσε με τις παρόμοιες μορφές που βρέθηκαν στα αρχαία δοχεία στη Γερμανία, και θεωρητικολόγησε ότι ο αγκυλωτός σταυρός ήταν ένα "σημαντικό θρησκευτικό σύμβολο των μακρινών προγόνων μας", και ότι συνδέει τους Γερμανικούς, Ελληνικούς και Ινδο-Ιρανούς πολιτισμούς. Μέχρι τις αρχές του 20ού αιώνα, χρησιμοποιήθηκε ευρέως παγκοσμίως και θεωρήθηκε ως σύμβολο καλής τύχης και επιτυχίας. Η εργασία του Σλήμαν συνδυάστηκε με τα völkisch-κινήματα, για τους οποίους ο αγκυλωτός σταυρός ήταν ένα σύμβολο της "άριας" ταυτότητας. Μετά από την υιοθέτησή του από τους ναζί του Χίτλερ, ο αγκυλωτός σταυρός έχει συνδεθεί με το φασισμό, το ρατσισμό, τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο, και το ολοκαύτωμα. Ο αγκυλωτός σταυρός παραμένει μέχρι σήμερα ένα κύριο σύμβολο των νεοναζί, και χρησιμοποιείται τακτικά από τις ομάδες ενεργών στελεχών για να δηλώσουν την ναζιστική συμπεριφορά των οργανώσεων και των ατόμων τους.
Η πανταχού παρουσία του αγκυλωτού σταυρού εξηγείται εύκολα αν υποθέσουμε ότι είναι μια πολύ απλή μορφή που ανακαλύφτηκε ανεξάρτητα και κατά τύχη σε διάφορες κοινωνίες όταν οι άνθρωποι ασχολήθηκαν με το πλέξιμο καλαθιών, αφού το σχήμα του αγκυλωτού σταυρού δημιουργείται επανειλημμένα από τις βέργες των καλαμιών όταν πλέκουμε καλάθι. Άλλες θεωρίες εικάζονται κάποια σύνδεση των πολιτισμών ή ζητούν μια εξήγηση σύμφωνα με την θεωρία της κοινής συναίσθησης του Καρλ Γιουνγκ. Ενώ η ύπαρξη των συμβόλων αγκυλωτού σταυρού στην Αμερική μπορεί να εξηγηθεί με την θεωρία της καλαθοπλεκτικής, ενώ αποδυναμώνει την θεωρία της πολιτιστικής διάχυσης. Ενώ μερικοί έχουν προτείνει ότι ο αγκυλωτός σταυρός μεταφέρθηκε στη Βόρεια Αμερική από έναν αρχαίο ναυτικό πολιτισμό στην Ευρασία, μια χωριστή αλλά παράλληλη ανάπτυξη θεωρείται πλέον πιθανή εξήγηση. Η γένεση του συμβόλου αγκυλωτών σταυρών αντιμετωπίζεται συχνά από κοινού με το σύμβολο του σταυρού γενικά, όπως η "ρόδα του ήλιου" της θρησκείας της εποχής του χαλκού.
Μια άλλη εξήγηση προτείνεται από τον Καρλ Σαγκάν στο βιβλίο του με τίτλο »Ο Κομήτης«. Ο Σαγκάν αναπαράγει ένα αρχαίο κινεζικό χειρόγραφο (το μετάξινο βιβλίο) που παρουσιάζει ποικιλίες ουρών κομητών: οι περισσότερες είναι παραλλαγές της απλής ουράς κομητών, αλλά στην τελευταία απεικόνιση ο πυρήνας του κομήτη έχει τέσσερα πύρινα σκέλη, που θυμίζουν αγκυλωτό σταυρό. Ο Σαγκάν προτείνει ότι στην αρχαιότητα ένας κομήτης μπορεί να είχε πλησιάσει τόσο κοντά στη γη που οι άνθρωποι είδαν πύρινους πίδακες από αέριο να ρεύσουν από το κέντρο, και με την κλίση από την περιστροφή του κομήτη, σχημάτιζε μια μορφή του συμβόλου που έγινε ορατό σε όλα τα μέρη του κόσμου.




Την πιο πρόωρη αλλά και συχνή χρήση των μοτίβων αγκυλωτού σταυρού στην αρχαιότητα βρίσκουμε στην νεολιθική εποχή, αν και υπάρχει ένα μοναδικό παλαιολιθικό χειροποίητο αντικείμενο που περιέχει αυτό το σύμβολο. Το σύμβολο βρέθηκε σε διάφορες ανασκαφές στην επαρχία του Κουζεστάν του Ιράν και ως τμήμα του "χειρογράφου Vinca" της νεολιθικής Ευρώπης της 5ης χιλιετίας Π.Χ.. Στη πρώιμη εποχή του χαλκού, εμφανίζεται στην αγγειοπλαστική που βρίσκεται στο Sintashta της Ρωσίας. Άλλα παρόμοια σύμβολα εμφανίστηκαν επίσης την εποχή του χαλκού και του σιδήρου σε σχέδια του βόρειου Καύκασου (στον πολιτισμός Koban), και του Αζερμπαϊτζάν, καθώς επίσης και των Σκυθών και Σαρματιανών. Σε όλους αυτούς τους πολιτισμούς, το σύμβολο του αγκυλωτού σταυρού δεν εμφανίζεται να καταλαμβάνει οποιαδήποτε χαρακτηρισμένη θέση ή σημασία, αλλά εμφανίζεται ως μόνο μια μορφή μιας σειράς παρόμοιων συμβόλων ποικίλης πολυπλοκότητας. Ο αγκυλωτός σταυρός είναι συχνό μοτίβο σχεδίου στην σύγχρονη αρχιτεκτονική και σε έργα τέχνης στην Ινδία καθώς επίσης και στην αρχαία δυτική αρχιτεκτονική, αφού τον συναντάμε συχνά σε μωσαϊκά, ανάγλυφα, και άλλα έργα τέχνης σε όλο τον αρχαίο κόσμο. Η αρχαία ελληνική αρχιτεκτονική και τα σχέδια ιματισμού είναι συχνά διακοσμημένα με το επαναλαμβανόμενο μοτίβο του αγκυλωτού σταυρού συχνά συνδυασμένο και με μαιάνδρους. Τα σχετικά σύμβολα στην κλασσική δυτική αρχιτεκτονική περιλαμβάνουν το σταυρό, το τρίποδο, ή το τρισκελές και την στρογγυλεμένη σβάστικα. Στην κινεζική, κορεατική, και ιαπωνική τέχνη, ο αγκυλωτός σταυρός βρίσκεται συχνά ως τμήμα ενός σχεδίου επανάληψης. Ένα κοινό σχέδιο, αποκαλούμενο sayagata στα ιαπωνικά, περιλαμβάνει αριστερά και δεξιά αγκυλωτούς σταυρούς που είναι συνδεδεμένοι από γραμμές. Το σύμβολο αγκυλωτών σταυρών βρέθηκε σε πολλά από τα ερείπια της αρχαίας Τροίας και σε μερικά από τα μωσαϊκά στην Πομπηία. Στην αρχαία Ελληνική τέχνη και την αρχιτεκτονική, καθώς και στην Ρομανική και Γοτθική τέχνη της δύσης, οι απομονωμένοι αγκυλωτοί σταυροί είναι σχετικά σπάνιοι, και ο αγκυλωτός σταυρός βρίσκεται συχνότερα ως επαναλαμβανόμενο στοιχείο σε μωσαϊκά και σε πεζούλια. Ο αγκυλωτός σταυρός αντιπροσώπευσε συχνά τη διαρκή κίνηση, που απεικονίζει το σχέδιο ενός περιστρεφόμενου ανεμόμυλου ή νερόμυλου. Ένας μαίανδρος με συνδεδεμένους αγκυλωτούς σταυρούς αποτελεί τη μεγάλη ζώνη που περιβάλλει το Ara Pacis. Ένα σχέδιο από γραναζωτούς αγκυλωτούς σταυρούς είναι ένα από διάφορα μωσαϊκά στο πάτωμα του καθεδρικού ναού Amiens στην Γαλλία. Μπορντούρες με συνδεδεμένους αγκυλωτούς σταυρούς ήταν ένα συνηθισμένο αρχιτεκτονικό μοτίβο στην αρχαία Ρώμη, και συναντάται ακόμα και σε πιο πρόσφατα κτήρια ως νεοκλασικό στοιχείο. Σύνορα αγκυλωτών σταυρών είναι μια μορφή μαιάνδρου.

ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ:
Wikipedia: Σβάστικα

10 comments:

  1. Απ' όσο θυμάμαι αυτό το είδος του θρησκευτικούν συμβόλου υπήρχε και στον Μινωϊκό Πολιτισμό.

    Το σύμβολο αυτό το θεωρούσαν (όπως και άλλα σύμβολα) ως αποτροπαϊκό του κακού.Με αυτό πίστευαν πως προστατεύονταν από το κακό.

    Αλλα είδη σταυρών, (γιατί περί σταυρού πρόκειται) είχαν τον ίδιο χαρακτήρα, ανεξάρτητα εάν καθένα από αυτά χρησιμοποιήθηκε πολύ αργότερα για διαφορετικούς ιδεολογικούς σκοπούς.

    Την καλημέρα μου

    ReplyDelete
  2. Dyosmaraki, οι συμβολισμοί, η ετυμολογία και γενικά κάθε λογής "πίσω όψη του κατόπτρου", είναι παράγοντες που όχι μόνο με έλκουν, αλλά εμφανίζονται συχνά στον δρόμο μου, ως ξαφνική όαση της καθημερινότητας.
    Χαίρομαι που και εσένα αφορούν οι ίδιες ανησυχίες και που διαθέτεις τα μάτια να δεις...
    Ένα υπέροχο Σ/Κ/Δ εύχομαι!

    ReplyDelete
  3. δεν είχα ιδέα για όλα αυτά..

    ReplyDelete
  4. Μια μεγάλη σβάστικα με εντυπωσίασε, σαν μέρος ενός βοτσαλωτού που κάλυπτε την αυλή της μεγάλης εκκλησίας στον Αδάμαντα της Μήλου. Ρώτησα τον παπά γιατί στην αυλή μιας χριστιανικής εκκλησίας υπήρχε αυτό το σύμβολο κι αυτός μου πρωτοείπε για την ιστορία του.

    ReplyDelete
  5. Καλημέρα!
    Είχα ακούσει κι εγώ οτι η σβάστικα υπηρχε σαν σύμβολο σε πολλούς αρχαίους πολιτισμούς αλλά όχι φυσικά όλα όσα έγραψες εδω.Συγχαρητήρια για το πολύ ενδιαφέρον θέμα που διαπραγματεύτηκες εδω.
    Εαν δεν κάνω λάθος και το σύμβολο της πεντάλφας είναι παρομοίως "ποαρεξηγημένο". Παλαιότερα είχα ακούσει οτι στην αρχαιότητα ήταν σύμβολο της γονιμότητας,της αναγέννησης και βασικά.. της ζωής.
    Ξέρεις μήπως περισσότερα γιαυτό το θέμα; θα με ενδιέφερε πολύ να μάθω.

    ReplyDelete
  6. Τα αρχαία σύμβολα συνήθως οικιοποιούνται,χρησιμοποιούνται ή καπηλεύονται για δύο λόγους.

    1.Για να επιρρεάσουν και να ξυπνήσουν ξεχασμένες μνήμες της κοινής γνώμης, ή

    2.Για να απομυθοποιηθούν.

    Την αρχαία Ελληνική σπείρα την χρησιμοποίησαν η Ναζί θέλοντας να σφετεριστούν την αρχαιοελληνική κληρονομιά και να στηρίξουν την θεωρία της υποτιθέμενης ανώτερης φυλής.Κάποιος καθηγητής Φαλμεραυερ μάλιστα διατύπωνε την θεωρία (η οποία χρησιμοποιήθηκε από τους Ναζί στην προπαγάνδα τους) για την ουσιαστική Σλαβοποίηση και εξάλειψη των απογόνων των αρχαίων Ελλήνων και την ασυνέχεια της Ελληνικής φυλής.

    Έχεις απόλυτο δίκιο. Έχω συναντήσει μαιάνδρους και αγκυλωτούς σταυρούς στην Ινδονησία και την Κίνα, ως διακοσμητικά μοτίβα σε επιβλητικά κτήρια και ναούς.

    ReplyDelete
  7. Kat, είδες τι μαθαίνεις αν ψάξεις και παρατηρήσεις λίγο; Προσωπικά κάπως έτσι αποκτώ γνώσεις.


    Daria, εξαιρετικά παρήγορο που ο συγκεκριμένος ιερέας γνώριζε και μοιράστηκε μαζί σου τέτοιες αλήθειες. Γενικότερα είναι ταμπού ακόμα η αναφορά σε αρκετά σύμβολα, και ελλιπέστατη η γνώση μας γι' αυτά.


    Claine Wolke, αναφορικά με την Πεντάλφα, νομίζω πως οι γνώσεις μας είναι στο ίδιο επίπεδο. Ξέρεις, είναι ένα αρκετά δυνατό σύμβολο, ακόμα σε ισχύ και χρήση από κάποιους, καλυμένο με σκοταδισμό, φανατισμό και μισαλλοδοξία. Δεν έχω επιλέξει να το αποκωδικοποιήσω ακόμα, όταν το κάνω θα σου πω. Χαιρετώ!

    Φίλε X-Man, δεν φαντάζεσαι τι γίνεται με τα σύμβολα... Ένα πανάρχαιο κλόπυράιτ, που συνεχίζεται με καλπάζουσα ένταση μέχρι σήμερα. Από τα λογότυπα των επιχειρήσεων, τα χαρτονομίσματα, μέχρι ότι φαντάζεσαι... Το ενδιαφέρον είναι το τι πραγματικά προκαλεί η θέαση και η πίστη κάθε συμβόλου στον ανθρώπινο εγκέφαλο

    ReplyDelete
  8. @ Συγχαρητήρια! Ειχα παρατηρησει τους Αγκυλωτους Σταυρους αλλα δεν ειχα ποτε αναρωτη8εί . απλα τους συνεδιαζα με ναζιστική τεχνοτροπια κτλ ..κι ελεγα μεσα μου κριμα και το κτιριο αυτο με την αρχιτεκτονικη του σλημαν ειναι υπεροχο ! Τι μαθαίνει κανεις κανοντας παρεα με bloggers!ppp
    Λοιπον μιας και κανεις τοσο ωραια τις μελετες 8α μας ενημερωσεις και για το συμβολο της πενταλφα?
    στο χρεωσαμε.. Μην αρνη8εις!
    Καλημερα και φιλια

    ReplyDelete
  9. Λιακάδα, χαίρομαι πολύ που πρόσεξες ότι αναφέρομαι στο Ιλίου Μέλαθρον. Γενικά η μη ηθελημένη μας άγνοια και η ημιμάθεια, δύναται να προκαλέσει μια σειρά από ιστορικές και μη παρεξηγήσεις, ταμπού και περιττούς φανατισμούς.

    Δεν αρνούμαι, επιφυλάσσομαι..
    Χαιρετώ!

    ReplyDelete